الف ) مقدمه
روز یک شنبه 15 بهمن حدود 300 نفر از فرهنگیان ، مقابل مجلس شورای اسلامی تجمع کردند تا اعتراض خویش را نسبت به بازپس گیری طرح پرداخت هماهنگ حقوق اعلام نمایند . استان تهران حدود 300 هزار فرهنگی دارد یعنی از هر هزار فرهنگی تهرانی ، تنها یک نفر در این همایش صنفی شرکت کرد و 999 نفر یا مطلع نشد و یا ترجیح داد مانند هر روز به سر کارخویش برود .
ب – ما کجاییم
می خواهم در اینترنت راجع به انجمن صنفی معلمان مطلبی پیدا کنم . به سراغ جستجوگر گوگل می روم . انجمن صنفی را تایپ می کنم . نام این انجمن صنفی ها را مشاهده می کنم . انجمن صنفی روزنامه نگاران – انجمن صنفی صنایع پنبه پاک کنی – انجمن صنفی آردسازان ایران – انجمن صنفی عکاسان مطبوعات اران - ...... ده صفحه می گذرد صد گزینه را می بینم اما نام انجمن صنفی معلمان را نمی یابم . این بار کلمه ی انجمن صنفی معلمان را تایپ می کنم . نامهایی مانند انجمن صنفی معلمان تهران . اصفهان و دزفول را می بینم . این آزمایش بدان معناست که تعداد مراجعه کنندگان آن انجمن صنفی ها بیش از حضور فرهنگیان بوده است .
ج ) اندکی تاریخچه
احتمالاً انجمن صنفی فرهنگیان از پرسابقه دارترین انجمن های صنفی ایران باشد . متاسفانه کتاب تاریخ فعالیت های صنفی معلمان نوشته نشده است . معلمان در روز 12 اردیبهشت سال 1340 در میدان بهارستان تجمع و نسبت به کمی حقوق خویش اعتراض کردند . این اعتراض 11 روز ادامه داشت و ..... آیا این اولین تحرک صنفی فرهنگیان است ؟ حتی اگر این تاریخ را آغاز فعالیت های صنفی معلمان بدانیم به 45 سال تلاش صنفی می رسیم آیا تاکنون این فعالیت مورد بررسی و نقد قرار گرفته است . انجمن صنفی معلمان در چه مقاطع زمانی موفق و دلایل این توفیق چه بوده است ؟ تاکنون انجمن صنفی توانسته است چه مشکلاتی را از پیش روی فرهنگ و فرهنگیان بردارد؟ مهمترین مشکلات انجمن چیست ؟ وآیا مثلاً اگر دغدغه های مالی معلمان از بین برود نیاز به انجمن صنفی وجود نخواهد داشت !
د ) انجمن های صنفی معلمان فراگیر نیست
حدود 40 شهرستان ایران انجمن صنفی فرهنگیان دارد . اگر تعداد شهرستان های ایران را 750 بدانیم یعنی تنها 5 درصد شهرستانهای ایران . نکته بعدی این است که حتی در شهرستانهایی که این انجمن فعالیت می کند بیشتر معلمان عضو انجمن نیستند و از فعالیت های آن اطلاعی ندارند. معمولاً فعالیت انجمن صنفی یک شهرستان با حضورچند فرهنگی دلسوز آغاز می شود آنها راجع به اهمیت فرهنگ و فرهنگیان سخن می گویند و بعد چند جلسه و چند بیانیه ی شدیدالحن که رونوشت آن به مدیرکل ، وزارت ، مجلس و چند جای دیگر ارسال می شود . و هنگامی که نتیجه دلخواه گرفته نمی شود از انجمن تنها یک نام و یکی دو جلسه ی سالانه باقی می ماند .
ه ) انجمن صنفی معلمان
و عدم حمایت وزارت محترم آموزش و پرورش
آموزش و پرورش ایران دولتی و متمرکز است . یعنی آنکه وزارت ، روز و ساعت حضور دانش آموز در مدرسه ، ساعات تدریس هر واحد درسی ، کتابهایی که باید خوانده شود و حقوق ومزایایی که معلم باید دریافت کند را تعیین می کند . بنابراین فرهنگی معتقد است هیچ فرد و گروهی جز دولت خدمت گزار نمی تواند وضع او را تغییر دهد . نگاه معلم به دست بخشنامه است که چه دوره ای برگزار می کند این دوره چه مزایایی دارد چگونه می شود گروه گرفت و از همکار مدرسه یک قدم جلوتر بود . و ....از سوی دیگر مسئولین آموزش وپرورش نیز که معمولاً پست خویش را از مقامات بالاتر گرفته اند انجمن های صنفی را رقیبی برای خود می دانند . هنگامی که در تابستان 85 انجمن های صنفی فرهنگیان شهرهای مختلف ایران در یکی از کانونهای فرهنگی تهران گردهم آمدند . وزیر آموزش وپرورش دعوت آنها را برای حضور در جلسه و شنیدن دیدگاه آنها نپذیرفت . هنگامی که مسئولین وزارت آموزش و پرورش - که معمولاً در سخنرانی ، خود را معلم می دانند- توجه به دغدغه های انجمن های صنفی معلمان ندارند چگونه می توان از دیگر مسئولین انتظاری داشت !
و ) انجمن صنفی معلمان و رسالت اصلی
متاسفانه از روز نخست تشکیل انجمن های صنفی معلمان ، فعالیت آنهاتحت تاثیر کمی حقوق و مزایای و تلاش برای افزایش آن بوده است . در حالی که به گمان من مهمترین وظیفه ی هر تشکل صنفی باید بهبود شرایط کار باشد . در میان معلمان بیش از 300 هزار نفر با مدرک کارشناسی و 40 هزار نفر با مدرک کارشناسی ارشد و دکتری وجود دارد . انجمن های صنفی معلمان باید با بررسی نظام آموزش و پرورش ایران ، طرح ها و راهکارهایی برای بهبود نظام تعلیم و تربیت ایران ارائه کند . و نسبت به طرح های آموزش و پرورش اظهار نظر کند . متاسفانه در یکی دو دهه ی اخیر طرح های بسیاری مانند مدرسه محوری ، خانه مدرسه ، حذف نظام قدیم ، پیش دانشگاهی ، حذف واحیای امورتربیتی و ارتقا شغلی در مدارس اجرا شده که کارشناسی بودن آنها در مدارس مورد تردید قرار گرفته است . معلمین به دلیل ارتباط مستقیم با دانش آموز و داشتن تجربه و دانش بهترین گزینه برای مشورت وارائه نظر در مورد طرح هایی است که قرار است در آموزش و پرورش اجرا شود .
ز ) معلمان و وسایل ارتباط جمعی
سالهاست جهانی که ما در آن زندگی می کنیم به دهکده تبدیل شده است . این امر با بهره از وسایل لرتباط جمعی مانند نشریه ، رادیو ، تلویزیون ، ماهواره و اینترنت رخ داده است . متاسفانه یک میلیون و چند صد هزار فرهنگی نه روزنامه دارد نه مجله نه یک برنامه ی رادیو یا تلویزیونی !
به نظر من در میان وسایل ارتباط جمعی ، دو وسیله باید مورد توجه بیشتر قرار بگیرد . نشریه – روزنامه و مجله - وسیله ای ارتباطی است که برای قشر باسوادی مانند فرهنگیان می تواند مورد توجه باشد . حرف نشریه را – برخلاف رادیو و تلویزیون – می توان بارها خواند در جاهای مختلف ارائه کرد و علاوه بر این این وسیله غیر دولتی است . اینترنت دومین وسیله ای است که می تواند مورد توجه فرهنگیان و صنف آنها قرار بگیرد . اینترنت ارزان سریع وغیر دولتی است . علاوه براین تنها وسیله ی ارتباطی دوسویه است . یعنی صاحب وبلاگ حرف هایش را می نویسد و دیگران می توانند نظرات خویش را در باره هر مطلب به اطلاع او و دیگراهالی دنیا برسانند .
ح ) و دیگر اینکه
یک میلیون فرهنگی در سراسر ایران به کار و تلاش می پردازد . در همه ی دوره های مجلس حدود یک صد فرهنگی به عنوان نماینده به مجلس می رود – در مجلس هفتم 105 نماینده - بیش از نیمی از اعضای شوراهای اسلامی شهر و روستا فرهنگی هستند . بسیاری از استانداران و فرمانداران سابقه ی آموزش و پرورشی دارند . در دو سه دهه اخیر همواره مسئولین نظام معتقد بوده اند پیشرفت و توسعه ی ایران از مدارس آغاز می شود و برای تربیت آینده سازان ایران اسلامی باید به مدرسه و معلم توجه ویژه کرد . با این همه بسیاری از معلمان مجبورند برای داشتن زندگی عادی در آزانس ها ، مغازه ها وکارخانه ها در شغل دوم به کار بپردازند . مدارس ما تا ایستادن در جایگاهی که بتواند استعدادهای دانش آموزان را شناسایی و پرورش دهد و مکارم اخلاقی را در او نهادینه کند و او را برای حضوری فعال و تاثیرگزار در جامعه تربیت کند فاصله ی بسیار دارد . مدارس ایران بهبود نمی یابد تا هنگامی که معلم با نشاط و علاقه در فعالیتهای علمی واجتماعی حاضر شود . و یکی از بهترین صحنه ی حضور معلم انجمن های صنفی است .